Sống chân thật, đừng nói dối

"Hễ ‘có’ thì phải nói ‘có’, ‘không’ thì phải nói ‘không’; thêm thắt điều gì là do ác quỷ” (Mt 5,37).

Mới đây có một bạn trẻ hỏi tôi rằng con làm ăn ở nước ngoài, con làm giấy tờ giả; như vậy có tội không?

Lời Chúa Giêsu trong ngày Chúa nhật hôm nay là câu trả lời cho bạn. Nói dối chắc chắn là có tội rùi. Còn nặng nhẹ thì tùy.

Kẻ dối trá thì thuộc về ma quỉ. Người chân thạt thì thuộc về Thiên Chúa. Người Kito hữu phải làm chứng bằng một cuộc đời chân thật. Đó là điều đòi buộc, chứ không phải là điều tùy chọn.

Thật là buồn vì sự dối trá trở thành phổ biến trong xá hội nước Việt đương đại, kể cả trong giới Công giáo của chúng ta. Một cuộc điều tra xã hội học mới đây cho thấy tỉ lệ nối dối cha mẹ ở học sinh cấp 1 là 22%, cấp 2 là 50%, cấp 3 là 64% và sinh viên là 80%. Và sau đại học thì không biết sự dối trá bao nhiêu %, nhưng có vẻ như là cao hơn.

Trọng văn hóa Việt Nam có một bài thờ rất hay về sự chân thật, đó là bài thơ "Lời mẹ dặn" của Phùng Quán như sau. Mời bạn đọc.

Tôi mồ côi cha năm hai tuổi
Mẹ tôi thương con không lấy chồng
Trồng dâu, nuôi tằm, dệt vải
Nuôi tôi đến ngày lớn khôn.

Hai mươi năm qua tôi vẫn nhớ
Ngày ấy tôi mới lên năm
Có lần tôi nói dối mẹ
Hôm sau tưởng phải ăn đòn.

Nhưng không, mẹ tôi chỉ buồn
Ôm tôi hôn lên mái tóc
- Con ơi
trước khi nhắm mắt
Cha con dặn con suốt đời
Phải làm một người chân thật.

- Mẹ ơi, chân thật là gì?
Mẹ tôi hôn lên đôi mắt
Con ơi một người chân thật
Thấy vui muốn cười cứ cười
Thấy buồn muốn khóc là khóc.

Yêu ai cứ bảo là yêu
Ghét ai cứ bảo là ghét
Dù ai ngon ngọt nuông chiều
Cũng không nói yêu thành ghét.
Dù ai cầm dao dọa giết
Cũng không nói ghét thành yêu

Từ đấy người lớn hỏi tôi:
- Bé ơi, Bé yêu ai nhất?
Nhớ lời mẹ tôi trả lời:
- Bé yêu những người chân thật.

Người lớn nhìn tôi không tin
Cho tôi là con vẹt nhỏ
Nhưng không! những lời dặn đó
In vào trí óc của tôi
Như trang giấy trắng tuyệt vời.
In lên vết son đỏ chói.

Năm nay tôi hai mươi lăm tuổi
Đứa bé mồ côi thành nhà văn
Nhưng lời mẹ dặn thuở lên năm
Vẫn nguyên vẹn màu son chói đỏ.

Người làm xiếc đi giây rất khó
Nhưng chưa khó bằng làm nhà văn
Đi trọn đời trên con đường chân thật.

Yêu ai cứ bảo là yêu
Ghét ai cứ bảo là ghét
Dù ai ngon ngọt nuông chiều
Cũng không nói yêu thành ghét
Dù ai cầm dao dọa giết
Cũng không nói ghét thành yêụ

Tôi muốn làm nhà văn chân thật
chân thật trọn đời
Đường mật công danh không làm ngọt được lưỡi tôi
Sét nổ trên đầu không xô tôi ngã
Bút giấy tôi ai cướp giật đi
Tôi sẽ dùng dao viết văn lên đá.

Chúa nhật VI thường niên năm A 16/2/2014